
Het is met AI net als met het gewone leven: iets wordt pas echt wat als je er tijd, aandacht en liefde instopt. Met 1 prompt maak je middle of the road tekst, beeld, geluid of app, maar echt iets goeds en bijzonders en eigens van maken is andere koek. Ik bekeek drie video’s waarin ontwerpers van Anthropic en Stripe aan het woord kwamen over smaak, keuzes maken en de kunst om verder te kijken dan de eerste versie.
Een website voor een Koreaans barbecuerestaurant. Als je hem ziet, zou je denken dat het om een softwarebedrijf gaat. Strakke vlakken, keurige knoppen, een moderne uitstraling. Op het eerste gezicht is er weinig mis mee. Maar het restaurant? De sfeer? Het eten? Die hadden net zo goed over iets anders kunnen gaan.
Katie Dill, hoofd design bij Stripe, laat het voorbeeld zien in een presentatie over ontwerpen met AI. Het is overigens een absolute aanrader, ga er even voor zitten. Haar punt: wie AI vraagt om snel iets te maken, krijgt gemakkelijk iets dat er op het eerste gezicht af uitziet. Maar dat betekent nog niet dat het ook goed is. Meestal niet zelfs.
En dat is een vraag die voor steeds meer mensen relevant wordt. Je hoeft immers geen ontwerper of programmeur meer te zijn om een website, app, presentatie of video te maken. Je beschrijft wat je wilt en er verschijnt iets op je scherm. Ik doe het dagelijks, jullie zijn er ongetwijfeld ook druk mee.
Dat het kan is geweldig. Maar hoe voorkom je dat jouw resultaat eruitziet als al die andere resultaten? En hoe maak je iets dat niet alleen mooi oogt, maar ook werkt voor de mensen voor wie je het maakt?
Uit de drie video’s die ik bekeken heb, combineer ik de lessen van Katie Dill, van Anthropic-ontwerper Nate Parrott en van zijn collega Meaghan Choi. Hun belangrijkste boodschap: AI kan je helpen om sneller te maken én om beter te maken. Maar voor dat laatste moet je het proces anders inrichten.
1. Begin bij de bedoeling
Vraag een AI-tool om een website voor je bedrijf en de kans is groot dat je een keurige website krijgt. Misschien met grote letters bovenaan, wat afgeronde blokken en een knop die uitnodigt om contact op te nemen.
Maar een goede website begint volgens de specialisten niet bij de vraag hoe een website eruitziet. Die begint bij vragen als: wie wil je bereiken? Wat moet die persoon kunnen doen? Wat wil je uitstralen? En wat maakt jouw bedrijf anders dan anderen?
Katie Dill noemt dat een point of view: een eigen kijk op wat je maakt en voor wie je het maakt. Als je die niet meegeeft, maakt de AI keuzes voor je. En die keuzes zullen vaak lijken op wat eerder al veel is gemaakt.
Dus vertel niet alleen:
Maak een website voor mijn restaurant.
Maar geef meer richting:
Maak een website voor een klein Koreaans barbecuerestaurant waar gasten samen aan tafel koken. De sfeer is levendig en informeel. We willen dat nieuwe gasten meteen begrijpen hoe het werkt, de menukaart kunnen bekijken en eenvoudig kunnen reserveren. Het moet aanvoelen als een restaurant waar mensen graag een avond blijven hangen.
Je hoeft daarvoor geen perfecte briefing te schrijven. Maar je moet wel even nadenken over wat je wilt bereiken. Juist die informatie helpt de AI om iets te maken dat bij jou past.
2. Geef voorbeelden van wat je goed vindt
Nate Parrott begint een ontwerpopdracht vaak met voorbeelden. Screenshots van websites die hij interessant vindt. Eerder werk waar hij tevreden over is. Beelden die laten zien welke sfeer hij zoekt.
Dat lijkt op een moodboard, maar dan als onderdeel van je gesprek met AI.
Belangrijk is dat je er ook bij vertelt waarom je een voorbeeld hebt gekozen. Anders weet de AI niet of je de kleuren bedoelt, de indeling, de fotografie of misschien de rust die het ontwerp uitstraalt.
Bijvoorbeeld:
Ik vind de typografie van voorbeeld één sterk: groot en duidelijk, zonder schreeuwerig te worden. In voorbeeld twee vind ik de indeling prettig, omdat je snel ziet waar je moet beginnen. De kleuren van voorbeeld drie passen bij ons. Gebruik die voorbeelden als richting, maar maak een eigen ontwerp.
Heb je al een website of app, dan kan die ook als vertrekpunt dienen. Laat de AI kijken naar wat er al is en leg uit wat je wilt behouden of verbeteren. Zo bouw je voort op een bestaande identiteit.
3. Vraag niet om één ontwerp, maar om verschillende richtingen
Dit is een van de eenvoudigste en bruikbaarste adviezen van Parrott: vraag om meerdere opties.
Niet vijf bijna identieke pagina’s met een andere kleur knop, maar echt verschillende richtingen. Met een andere indeling, een ander lettertype, een andere sfeer. Pas wanneer je iets te vergelijken hebt, merk je vaak wat je aanspreekt en wat niet.
Parrott vraagt bijvoorbeeld om tien ontwerpen. Vervolgens kiest hij elementen die hem bevallen: iets uit de eerste, iets uit de derde. Daarmee laat hij weer nieuwe varianten maken.
Dat kun je zelf ook doen:
Maak vijf duidelijk verschillende ontwerprichtingen. Varieer in indeling, typografie, kleur en sfeer. Leg per richting kort uit welk idee erachter zit en voor wie die het beste werkt. Werk ze nog niet volledig uit: ik wil eerst kunnen kiezen.
Het mooie is dat je de eerste voorstellen niet goed hoeft te vinden. Ze helpen je om scherper te zien wat je eigenlijk zoekt.
En als de indeling belangrijker is dan de uitstraling, kun je nog een stap eerder beginnen. Vraag om eenvoudige schetsen van de opbouw, zonder aandacht voor kleur en lettertype. Waar staat de belangrijkste informatie? Wat ziet iemand als eerste? Hoe komt diegene bij de volgende stap?
Een fraai ontwerp kan een onhandige indeling lang verbergen. Eerst de opbouw bekijken helpt om dat te voorkomen.
4. Beoordeel de hele ervaring, niet alleen het plaatje
Een ontwerp kan er op een screenshot fantastisch uitzien en in gebruik toch tegenvallen. De knop is moeilijk te vinden. De tekst is te klein op een telefoon. Een bezoeker weet niet wat er gebeurt na het invullen van een formulier. Of een mooie nieuwe functie past eigenlijk helemaal niet bij de rest.
Dill vindt daarom dat ontwerpers zich meer als redacteuren moeten gedragen. Niet alleen kijken of een onderdeel mooi is, maar beoordelen of het geheel klopt. En vooral: het product ervaren zoals een gebruiker dat doet.
Loop dus zelf de route door. Begin op de plek waar een nieuwe bezoeker begint en probeer zonder voorkennis je doel te bereiken.
Voor een restaurantwebsite kan dat bijvoorbeeld zijn:
Begrijp ik meteen wat voor restaurant dit is?
Kan ik zien hoe het eten aan tafel werkt?
Vind ik de menukaart zonder te zoeken?
Kan ik op mijn telefoon eenvoudig reserveren?
Weet ik na mijn reservering wat ik kan verwachten?
Laat vervolgens iemand anders hetzelfde doen. Kijk waar diegene aarzelt of vastloopt. Dat levert vaak meer op dan vragen of iemand de website mooi vindt.
Meaghan Choi benadrukt dat ook het grotere geheel aandacht nodig heeft. Als iedereen snel nieuwe functies kan maken, dreigt een app te veranderen in een verzameling losse ideeën. De vraag is steeds: voelt het nog als één product?
5. Stel bij elk idee de vraag: moet dit er wel komen?
AI maakt het goedkoop en eenvoudig om een idee zichtbaar te maken. Je kunt een werkend voorbeeld laten bouwen voordat je zeker weet of iemand erop zit te wachten.
Dat is handig. Maar het betekent ook dat een demo op zichzelf minder zegt dan vroeger. Dat iets gebouwd kan worden en er overtuigend uitziet, maakt het nog geen goed idee.
Choi krijgt naar eigen zeggen geregeld ideeën en prototypes voorgelegd. Ze stelt dan vragen die we onszelf ook kunnen stellen:
Voor wie is dit?
Bestaat die persoon echt, of maak ik het vooral voor mezelf?
Welk probleem lost het op?
Heeft die persoon dat probleem ook werkelijk?
Past de oplossing bij wat we al maken?
Dat zijn geen vragen om elk experiment tegen te houden. Integendeel: juist omdat je zo gemakkelijk kunt experimenteren, kun je ideeën snel zichtbaar maken en er vervolgens eerlijk naar kijken. Soms is de uitkomst dat je ermee doorgaat. Soms dat je het weggooit.
Een enthousiast gemaakt prototype is geen verplichting om het ook af te maken.
6. Gebruik de tijdwinst om verder te kijken
Een van de voorbeelden van Dill gaat over een animatie voor een evenement. De eerste versie was aardig, vertelt ze, maar de bewegingen voelden nog niet goed. Het team bleef eraan werken. Na 56 versies waren ze pas tevreden met het resultaat.
Dat betekent niet dat elk project 56 versies nodig heeft. Wel laat het zien dat AI geen garantie is op een goed resultaat bij de eerste poging. De winst kan juist zijn dat je sneller bij een eerste versie komt en daarna meer ruimte hebt om te kijken, te kiezen en te verbeteren.
Parrott laat iets vergelijkbaars zien met een animatie op basis van een dataset. Hij gaf feedback op het tempo, de beweging en de hoeveelheid informatie op het scherm. Zijn observatie: mensen kunnen niet alles tegelijk volgen. Tekst heeft tijd nodig om gelezen te worden en de kijker moet weten waar hij moet kijken.
Dat soort feedback is veel bruikbaarder dan alleen zeggen: maak het mooier.
Probeer concreet te benoemen wat er niet werkt:
De tekst verdwijnt voordat ik hem kan lezen. Geef iedere boodschap meer tijd en laat niet op meerdere plekken tegelijk iets bewegen.
Of:
De pagina ziet er verzorgd uit, maar ik weet niet waar ik moet beginnen. Maak één actie duidelijk belangrijker dan de rest.
Hoe beter je leert kijken naar het resultaat, hoe gerichter je de AI kunt helpen om het te verbeteren.
7. Bewaar wat je leert
Als je vaker met AI ontwerpt, zul je merken dat je bepaalde opmerkingen steeds opnieuw maakt. De tekst moet kleiner. De toon mag minder zakelijk. Er staan te veel knoppen op een pagina. Een scherm moet ook op een telefoon goed te bedienen zijn.
Maak daar een korte lijst van en geef die bij een volgende opdracht mee. Niet als een dik reglement, maar als een groeiende verzameling van keuzes die voor jouw werk belangrijk zijn.
Bijvoorbeeld:
Dit zijn onze uitgangspunten:
De belangrijkste actie is direct herkenbaar.
Teksten zijn kort en helder, zonder vaktaal als die niet nodig is.
Het ontwerp werkt prettig op een telefoon.
We gebruiken kleur om richting te geven, niet als versiering.
Nieuwe onderdelen passen bij de rest van de website.
Katie Dill vertelt dat Stripe zulke uitgangspunten probeert vast te leggen in de middelen waarmee het team bouwt. Daarbij gaat het niet alleen om kleuren en losse knoppen, maar ook om complete voorbeelden en routes: hoe onderdelen samen een product vormen.
Je hoeft daarvoor geen groot bedrijf te zijn. Een document met een paar goede voorbeelden en duidelijke afspraken is al een begin. Probeer die afspraken vervolgens uit op een nieuwe opdracht. Krijg je daardoor inderdaad resultaten die beter passen? Zo niet, dan kun je de afspraken aanscherpen.
Goed design begint bij aandacht
De drie ontwerpers spreken vanuit hun eigen praktijk, bij bedrijven die zelf veel met AI werken. Hun voorbeelden gaan vaak over digitale producten, maar de lessen zijn breder toepasbaar. Ook voor een presentatie, een video, een brochure of een nieuwsbrief geldt: maak duidelijk voor wie het is, geef richting, vergelijk mogelijkheden en kijk zorgvuldig naar het resultaat.
En wees niet bang om iets nieuws te proberen. Katie Dill waarschuwt voor een wereld vol ontwerpen die op elkaar lijken, maar ziet AI ook als een middel om juist meer te verkennen. Ideeën die eerder te veel tijd, geld of technische kennis vroegen, kun je nu misschien wel uitproberen.
Alle drie de verhalen zijn boeiend, maar als je er 1 wilt kijken, laat het de presentatie van Katie Dill zijn. Ik vond hem heel inspirerend!
Zelf kijken:
Vrienden,
Ik groet U
Erwin Blom


